Рубрика: Թարգմանություններ, Խոսքի զարգացում

Աշխարհի՝ ամենից շատ գինի խմող երկրները

Ո՞ր երկրում են ամենից շատ խմում։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը եկել է այն եզրակացության, որ որքան շատ է զարգացած պետությունը, այնքան շատ ալկոհոլ է այն սպառում: Առաջին տասը տեղերը պատկանում են Արևելյան Եվրոպայի երկրներին:

Դասակարգման աղյուսակում ամենից շատ խմող երկրները գլխավորում են Պորտուգալիան, Լիտվան և Լեհաստանը: Իսկ պահպանողական մահմեդական երկրները ալկոհոլի հետ կապված գլոբալ խնդիրներ չունեն, չնայած ըստ 2014-2015 թվականների վիճակագրության՝ Արաբական Միացյալ Էմիրություններում և Իրանում սպառում են երկու անգամ ավելի շատ ալկոհոլ, քան Ռուսաստանում:

Հինգերորդ տեղում Խորվաթիան է

Խորվաթիայի տարածքում արտադրվող գինիների  մեծագույն մասը՝ սպիտակ է: Բայց հենց իրենք՝ խորվաթները, խմում են դրանք նոսրացրած սոդայով, հանքային կամ աղբյուրի գազավորված ջրով:

Խորվաթիայի տարածքում կա 40 000 պաշտոնապես գրանցված գինեգործական տնտեսություններ։ Եվ նրանք՝ բոլորն էլ թողարկում են բարձրորակ արտադրանք (զեղծարարությանը երկիրը  վաղուց է հրաժեշտ տվել)։

Չորրորդ տեղում Դանիան է

Դանիացիների համար ամենատարածված ալկոհոլային խմիչքը ակվավիտն է, որի բաղդրության մեջ մրգեր են և տարբեր խոտաբույսեր,  այն ունի 37-50%  թնդություն։ Բայց դա չի խանգարում սկանդինավյան երկրի բնակիչներին տոն օրերին տասնյակ լիտրերով խմել այդ չոր գինին։ Միակ տոնըորի ժամանակ ոչ թե գինինայլ գարեջուրն է բառիս բուն իմաստով հեղվում քաղաքի փողոցներով «Զատիկն» է։

Մի բաժակ կարմիր չոր «Կառլբերգ» կամ «Ալբորգ Ակվավիտ» գինի խմելուց հետո ամենակարևորը ղեկին չնստելն է։ Դանիայում ոչ սթափ վիճակում մեքենա վարելու համար տուգանվում են 400 եվրո։

Երրորդ տեղում Անդորրան է։

Այս փոքրիկ եվրոպական թագավորության բնակիչները հազվադեպ են սուրճ կամ թեյ խմում, նրանք նախնտրում են լավ իսպանական գինին։ Հենց սա են հյուրասիրում ձմռան ցրտին լեռնադահուկորդ-֊զբոսաշրջիկներին իրենց ռեստորաններում և պանդոկներում։ Անդորան առանց մաքսային առևտրի երկիր է։ Գինին այստեղ կարելի է գնել 25-30 տոկոսով ավելի մատչելի, քան Ֆրանսիայում կամ Իսպանիայում։ Միգուցե հենց այդ պատճառով էլ այստեղ այդքան շատ են գինի խմում։

Երկրորդ տեղում֊ Ֆրանսիան է։

Աշխարհում որպես գինու խոշորագույն արտադրողներ ՝ ֆրանսիացիները չեն սիրում պարզապես գինի խմել, նրանք դրա հետ ամեն ինչ ուտում են: Բայց դրա հետ միասին երկրում դեռահասների և երիտասարդների՝ խմելու հետ կապված խնդիրներ չեն առաջանում:  Այո՛, բայց և այդքան հարբեցողներ, ինչքան որ ունեն ռուսները, Ֆրանսիայում չեք  հանդիպի: Գուցե միայն գավառական նավահանգստային պանդոկներում։

Ողջ գաղտնիքը գինի խմելու  և ճիշտ խորտիկներ օգտագործելու մշակույթի մեջ է: Միջին ֆրանսիացին խմում է օրական մոտ 120 մլ լավ, չոր գինի (La Chablisienne, Joseph Drouhin, Bourgueil), ուտում ծովամթերք, թարմ կամ եփած բանջարեղեն,  չգիտի և չի էլ լսել սրտանոթային համակարգի հետ կապված խնդիրների մասին։

 Առաջին տեղում  Պորտուգալիան է

Քաղցր մադերանՎինյո Վերդեն և պորտֆեյնըպորտուգալացիները խմում են որպես նախուտեստճաշիընթրիքի և խորը քնից առաջ։ Ամեն ինչ կախված է երկրի կլիմայից Պորտուգալիան հենց գինեգործական երկիր է։ Պորտուգալական գինու աշխարհը բազմատեսակ է և հսկայականայնպես որ մի՛ զարմացեքեթե խանութում գնած առաջին իսկ պատահական շիշը հիանալի լինի։ Պորտուգալիայում խմիչք կարելի է գտնել յուրաքանչյուր ճաշակի և բյուջեի։ Բայց տեղացիներն իրենց ընթրիքի ժամանակ հաճախ գոհ են լինում տնային պայմաններում պատրաստված երիտասարդ գինուցԱշխարհի ամենաշատ խմող ազգը (ներառյալ բոլոր ալկոհոլային խմիչքների) 2014 և 2015 թվականներին ճանաչվել է Բելառուսիան։ Առաջին տեղը գրավելու բոլոր շանսերն ունեին նաև ԼիտվանՉեխիանԱվստրիանՄոլդովանԻռլանդիան և ԷստոնիանԱյս երկրները հիմնականում գարեջուր են խմում։

Աղբյուրը՝ այստեղ։

Թարգմանությունը՝ Մերի Հաջյանի, Էմմա Գաբրիելյանի, Արփինե Աթալյանի և Գրետա Հովակիմյանի, Քոլեջ, 3-րդ կուրս

 

Рубрика: Խոսքի զարգացում, Խոսքի մշակույթ

Դառնացած ժողովուրդ

Մտածմունքներ կան, որ սաստիկ ծանր են, բայց դուք դատապարտված եք մտածելու, չեք կարող փախչել նրանցից։ Նրանք էն ծանր հիվանդությունների նման են, երբ դուք գիտեք, որ ձեր մարմնի մեջ կրում եք քաղցկեղի խոցը, բարակացավի բացիլները կամ ժանտախտի թույնը։ Չեք կարող անց կենալ ու արհամարհել, կամ նրանք պետք է ձեզ հաղթահարեն ու սպանեն, կամ դուք պետք է մարդկային հանճարի տված ամեն միջոցներով վեր կենաք ցավերի դեմ ու ազատվեք, առողջանաք, իհարկե, եթե էնքան արիություն ու հասկացողություն ունիք։

Էն մարդիկ, որ երկար ու լուրջ զբաղվել են մեր ժողովրդով, մեր մարդով, միշտ եկել են մի ծանր եզրակացության, թե շատ չարություն կա մեր հոգում։

Էսպես են ասում նրանք և ասում են խորը ցավով, ինչ ցավով որ կարելի էր ասել, թե բարակացավի բացիլներ կան իմ կրծքում։

Բայց քիչ են էս տեսակ ազնիվ ու քաջ մարդիկը։ Մեծ մասամբ ախտի գոյությունը ընդունելով հանդերձ, իրենց առողջ են համարում ու միշտ ուրիշներին են հռչակում հիվանդ։ Ամեն մինը ինքը չար չի, կեղծավոր չի, հայհոյող չի, ստախոս չի, թայֆայական չի, էդ ամենը իրենից դուրս ուրիշներն են։

Բայց, իհարկե, սրանց չպետք է հավատալ, ոչ էլ ականջ դնել։ Ճշմարիտը էն է, որ մեր ամբողջությունը տառապում է մի ծանր ու խոր բարոյական հիվանդությունով։

Նայեցե՛ք։

Գյուղացի ռանճպար մարդիկ են, հարևան, միասին մեծացած, իրար հետ օխտը բեռը աղ ու հաց կերած, բայց եթե մեկի արտը լավ է գալի կամ անասունը բազմանում, մյուսը նախանձից հիվանդանում կամ ինչպես իրենք են ասում՝ «արնով է ընկնում»։

Վաճառականներ են, առուտուր են անում, թեկուզ մրցակիցներ էլ չեն, բայց մեկը մյուսի հաջողությունը լսելիս քունը կորցնում է ու էնքան էլ իր գործի վրա չի մտածում, որքան նրա հաջողության վրա է դարդ անում, ու, տեղն ընկած տեղը ոչինչ չի խնայիլ նրա գործին վնասելու։

Հոգևորական է, ինչքան վարձ ու պատիվ կուզեք տվեք—միշտ դժգոհ է, բողոքում է, գանգատվում է անարդարությունից, և գիտե՞ք էդ անարդարությունը որն է, որ իր ընկերն էլ է նույնը ստանում կամ նա էլ է կարողանում ապրել։

Քաղաքացի թե գյուղացի՝ երկուսը վեճ ունեն իրար հետ։ Ոչ մի դատաստանում չի վերջանում նրանց վեճը, տևում է երկար տարիներ և հաճախ իրենց ամբողջ կյանքն ու կայքը դնում են էդ վեճի վրա, մինչև կարողանում է մեկը մյուսին խեղդել, գետնին հավասարել կամ հենց երկուսն էլ փչանում են։

Մամուլ կա։ Տասնյակ տարիներով ու անհամար դեպքերով փորձված է, է՛լ հայհոյանք, է՛լ զրպարտություն, է՛լ ափաշկարա սուտ, է՛լ չարախոսություն, կեղծավորություն։ Նեղ թայֆականություն հո ոչ մի գյուղում գուցե էնքան անվայել կերպարանք չի՛ առել, որքան սրա մեջ։ Մի հայտնի հրապարակախոս պատմում էր, թե պարզ խոսում էին մեր խմբագրատանը, թե էս կամ էն գրողին, ինչքան էլ լավ գրվածք հրատարակի, միշտ պետք է զարկել, ծաղրել կամ լռել, մի խոսքով ամեն կերպ աշխատել սպանել, միայն նրա համար, որ մեզ հետ չի, մեր թայֆիցը չի։

Էդպես էլ մտեք ազգային, հասարակական, գրական գործիչների մեջ։ Մեկը մյուսի հռչակն ու հաջողությունը տանել չի կարողանում։

Հիմի եկեք ուսուցիչներին տեսեք։ Դասերից ավելի շատ է՛ն աշխատանքի վրա են, որ իրար ոտի տակ փորեն, և շարունակ մի որևէ չնչին դեպք, որ կարելի էր ընկերական շրջանում հեշտ վերջացնել, ազգային հարց դարձրած, տարիներով ճգնում են պաշտոնական ճանապարհով, դատարանով ու մամուլի էջերում մեկը մյուսին անվանարկել, հալածել ասպարեզից ու սպանել բարոյապես… ո՛չ մի մեղմություն, ո՛չ մի ներողամտություն, ո՛չ մի սահման չարությանը։

Ինչո՞ւ է էսպես։

Պարզ հասկանալու համար երևույթի վրա պետք է նայել բնության ու պատմության օրենքների բարձրությունից, էն լայն, խաղաղ ու խոր հայացքով, որ նրանք միայն կարող են տալ։ Ուրիշ ընդհանուր հանգամանքների հետ զարհուրելի ծնող է եղել մեզ համար մեր պատմությունը։ Նա երկար դարերով մեզ դրել է բարբարոս ժողովուրդների ոտների տակ։ Իսկ ամեն կենդանի գոյություն, որ ոտնատակ է ընկնում, եթե չի մեռնում, այլանդակվում է, դառնանում ու փչանում։ Էսպես է բնության օրենքը։

Էն հասարակ վարունգի թուփն ինչ է. հայտնի է, որ եթե նա էլ ոտի տակ է ընկնում՝ էլ նրա պտուղը չի ուտվում, էնքան է դառնանում։ Նրա համար էլ ձեզ թույլ չեն տալ, որ նրա թուփը ոտի տակով անեք։ Էնպես դառնանում ու դաժանանում է և՛ մարդը, նրա հոգին, սիրտը, միտքը, ու ներքին դառնությունը դուրս է տալի, հայտնվում է և՛ աչքերում, և՛ դեմքին, և՛ խոսքերում, և՛ գործերում, ամեն տեղ, ամեն ասպարեզում, ու ամբողջ կյանքը դարձնում է դառն ու դաժան։ Եվ էս տեսակ կյանքը կունենա, այո՛, շատ բան, և՛ «հառաջադիմություն», և՛ «կուլտուրա», և՛ «մամուլ», և՛ «գրականություն», և՛ «դպրոց», և՛ «բարեգործություն», բայց էդ բոլորը ներսից ճիճվի կերած պտուղի նման են, և տառապում են հիմնական պակասություններով, մի ընդհանուր ցավով, որի ճարը դրսից անել չի կարելի։ Էդ տեսակ կյանքը կտա և տաղանդավոր մարդիկ, սակայն նրանք էլ կլինեն դառն ու դաժան։ Բայց նա չի կարող ծնել ազնիվ մարդիկ, բարի սրտեր ու բարձր ոգիներ, հենց է՛ն, ինչը որ դարձնում է մի կյանք գեղեցիկ ու հրապուրիչ և մի ժողովուրդ թանկ ու համակրելի։

Արդ՝ եթե մենք ունենք ազգային իմաստություն, հոգու արիություն և առողջ բնազդներ, անկարելի է աչքներս փակենք մեր էս ծանր հիվանդության առաջ և չզգանք, որ մեր հոգին շատ է դառնացած, մեր ներքին մարդը շատ է փչացած, և դրա դեմ կռվելու, առողջանալու առաջին պայմանը էն է, որ մենք և՛ մեր սրտերում, և՛ աշխարհքի առաջ անկեղծ խոստովանենք ու ճանաչենք մեր դժբախտությունը։ Ապա թե էդ փրկարար գիտակցությանը կհետևեն ինքնակատարելագործության բարձր ցանկությունն ու ազնիվ գործը։

Ուրիշ ճանապարհ չկա. ներսից է լինելու հաստատ փրկությունը, որովհետև ներսից ենք փչացած։

Рубрика: Խոսքի զարգացում, Խոսքի մշակույթ

Անկեղծ չենք

Երբեք այսքան մեծ չի եղել անկեղծության կարիքն ու կարոտը, ինչպես այսօր, և երբեք այսքան ահռելի չափերով չի հայտնվել կեղծիքը, ինչպես այսօր:

Դարավոր կարգերի ու հասկացողությունների հեղաշրջումի օրը, պատմության ահավոր դատաստանի օրը:

Մեծ ալեկոծություններն ու ակնկալությունները ամենքին տեղահան են արել, դուրս են բերել իրենց անկյուններից. և ահա– ժողովուրդներն իրենց ունեցած ուժերով հրապարակի վրա են:

Ամեն մարդ շարժվում է, ամեն մարդ խոսում է:

Անշուշտ նա պիտի շարժվեր այնպես, ինչպես ինքն է կամենում, և խոսեր այն, ինչ որ ինքն է մտածում:

Այդպես պիտի լիներ մարդը. առավել ևս այս տեսակ մի ժամանակի առաջ, երբ շարժումը կամ խոսքը կարող է ունենալ այնպիսի հետևանք, որ ուրիշ ժամանակ աներևակայելի է:

Նրա այս խոսքից կամ այն շարժումից կախված է շատ բան:

Եվ հանկարծ․․․ դուք տեսնում եք․․․ Նա խաղ է անում, դերասանություն է անում:

Դերասանությունը գեղեցիկ է բեմի վրա, ուր խաղում են, բայց նա գարշելի է կյանքի մեջ, ուր ապրում են:

Դրա համար էլ բեմի վրա խաղացողները շնորքով մարդիկ են, իսկ կյանքում խաղացողները ցածերն ու կեղծավորները:

Նրանք խաղ են անում ամեն տեղ, ամեն բանի հետ, և [ 151 ]ահա, մեր կյանքը ավելի նման է թատրոնական բեմի, ու այդ բեմը թեև փոքր, բայց, տեսեք, որքա՜ն դերասաններ ունի․․․

Իրենց վրա առած զանազան դերեր, նրանք մտել են ու խաղում են այս կամ այն ասպարեզում:

Ահա սա՝ ներկայանում է ամեն տեղ որպես չհասկացված ու հալածված գաղափարական գործիչ, մյուսը՝ նշանավոր հերոս է խաղում, երրորդը՝ հրապարակախոսություն է սարքել, չորրորդը՝ բարեգործ է ձևանում, հինգերորդը՝ գրող է կեղծում, վեցերորդը՝ հանդիսանում է արդեն որպես նահատակ, յոթերորդը՝ գալիս է որպես դատավոր ամենքին մեղադրելու և ամենքից հաշիվ ուզելու․․․

Ու, բնականաբար, չնայելով այսքան շատ գործիչների ներկայությանը, դուք զգում եք, որ ցուրտ է, որովհետև չկա անկեծության ջերմությունը, զգացմունքի հուրը, որովհետև նրանք խոսում են լեզվով, իսկ սիրտները շատ է հեռու, և զզվում եք վերջապես:

Սրանք ոչինչ չեն սիրում, այլ ցույց են տալի, թե սիրում են:

Եվ ինչպես դերասանն ունի իր դերը, որ տանում է, իսկական գործիչն ունի իր խաչը, որ կրում է, սրանք էլ, այս կամ այն գործին կպչելով, փոխանակ գործի ծանրության տակ մտնելու և տանելու, իրենք են բարձրանում, հեծնում նրա վրա ու շինում են իրենց էշը:

Եվ այս դերասաններից ամեն մեկն ունի իր էշը, ու միշտ էլ իր էշն է քշում, թեկուզ աշխարհքը քանդվի:

Հաճախ սրանց շահատակությունը տևում է շատ երկար, նայած թե ինչ տեղ են մեյդան բաց արել և ով են թամաշավորները կամ երբ են գլխի ընկնելու:

Ու որպեսզի այդ թամաշավոր-ժողովրդի սիրտը շահած լինեն ու բարեկամ պահած, միշտ գոռում են «ժողովրդի» անունը:

Խոսքն ընչի մասին ուզում է լինի, միշտ վերջացնում են «ժողովուրդով»: «Ժողվուրդն այսպես է կամենում․․․ Ժողովուրդը մեզ հետ է․․․ Ժողովուրդը ձեզ կդատի․․․ Ո՞ւր ես, ժողովուրդ, անարգում են քեզ․․․»:

Այդ հերիք չէ դեռ: Ժողովուրդն էլ են կեղծում:

Իրենց մարդկանցից ոմանց հանդես են բերում կեղծ ստորագրություններով,

Рубрика: Թարգմանություններ, Խոսքի զարգացում

Вино и шоколад для продления жизни — Գինին և շոկոլադը կյանքը երկարացնելու համար

Красное вино и горький шоколад способствуют продлению жизни на срок до 6 лет, к тому же, эта комбинация снижает риск сердечных болезней. Об этом заявили австралийские учёные, проводившие специальные исследования.

Тем, кто стремиться дожить здоровым до глубокой старости, рекомендуется включить в ежедневный рацион горький шоколад в количестве 100 грамм, и красное вино, 150 миллилитров.

Кроме того, разработано специальное диетическое меню, снижающее возникновение сердечно-сосудистых болезней до 78%, и способствующее долголетию.

Помимо вина и шоколада, в этот список включены семь других продуктов, которые понижают холестерин и стабилизируют артериальное давление. Каждый из этих видов пищи, с учётом правильного приёма способствует нейтрализации негативных воздействий окружающей среды, тем самым, оздоравливая организм.

Կարմիր գինին և մուգ շոկոլադը երկարացնում են կյանքը մինչև 6 տարի, ավելին, այս համադրությունը նվազեցնում է սրտային հիվանդությունների ռիսկը: Այս մասին հայտարարել են ավստրալացի գիտնականները, ովքեր հատուկ ուսումնասիրություններ են անցկացրել:

Նրանց, ովքեր ցանկանում են առողջ ապրել մինչև խոր ծերություն, խորհուրդ է տրվում ամենօրյա սննդակարգում ներառել դառը շոկոլադը՝ 100 գրամի, և կարմիր գինին ՝ 150 միլիլիտրի չափով։

Բացի այդ, մշակվել է հատուկ դիետիկ ընտրացանկ, որը իջեցնում է սրտանոթային հիվանդությունների առաջացումը մինչև 78% և նպաստում երկարակեցությանը:

Բացի գինուց և շոկոլադից, այս ցանկում ներառված են ևս յոթ մթերքներ, որոնք իջեցնում են խոլեստերինը և կայունացնում են զարկերակային ճնշումը: Սննդի այս տեսակներից յուրաքանչյուրը, հաշվի առնելով ճիշտ ընդունումը, օգնում է չեզոքացնել շրջակա միջավայրի բացասական ազդեցությունները ՝ դրանով իսկ առողջացնելով օրգանիզմը:

Рубрика: Թարգմանություններ, Խոսքի զարգացում

Самые пьющие страны в мире — категория «Вино».- Աշխարհի ամենախմող երկրները։ Ենփաբախին 《Գինի》

В какой стране больше всего пьют вино? Всемирная организация здравоохранения пришла к выводу, что чем лучше развито государство, тем больше алкоголя оно потребляет. Все первые десять мест принадлежат восточным европейским странам.

Աշխարհի ամենախմող երկրները։ Ենփաբախին 《Գինի》

Ո՞ր երկրում են ամենից շատ խմում։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը եկել է այն եզրակացության, որ որքան լավ է զարգացած պետությունը, այնքան շատ ալկոհոլ է այն սպառում: Առաջին տասը տեղերը պատկանում են արևելյան Եվրոպայի երկրներին:

Ամենից շատ խմող երկրների դասակարգման աղյուսակում գլխավորում են Պորտուգալիան, Լիտվան և Լեհաստանը: Իսկ պահպանողական մահմեդական երկրները ալկոհոլի հետ կապված գլոբալ խնդիրներ չունեն, չնայած, ըստ 2014-2015 թվականների վիճակագրության, ԱՄԷ-ում և Իրանում սպառում են երկու անգամ ավելի շատ ալկոհոլ, քան Ռուսաստանում:

В рейтинге самых пьющих стран топ занимают Португалия, Литва и Польша. А вот у консервативных мусульманских стран глобальных проблем со спиртным нет, хотя по статистике 2014-2015 года, в ОАЭ и Иране спиртного потребляют вдвое больше, чем в той же России.

5 место – Хорватия

В абсолютном большинстве вина, произведенные на территории Хорватии – белые. Но пьют их сами хорваты разбавленными содовой, минеральной или родниковой газированной водой.

На территории Хорватии 40 000 официально зарегистрированных винных хозяйств. И все они производят высококачественный продукт (с фальсификацией страна покончила еще много лет назад).

Ո՞ր երկրում են ամենից շատ խմում։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը եկել է այն եզրակացության, որ որքան լավ է զարգացած պետությունը, այնքան շատ ալկոհոլ է այն սպառում: Առաջին տասը տեղերը պատկանում են արևելյան Եվրոպայի երկրներին:

Ամենից շատ խմող երկրների դասակարգման աղյուսակում գլխավորում են Պորտուգալիան, Լիտվան և Լեհաստանը: Իսկ պահպանողական մահմեդական երկրները ալկոհոլի հետ կապված գլոբալ խնդիրներ չունեն, չնայած, ըստ 2014-2015 թվականների վիճակագրության, ԱՄԷ-ում և Իրանում սպառում են երկու անգամ ավելի շատ ալկոհոլ, քան Ռուսաստանում:

5֊րդ տեղ։ Խորվատիա

Խորվաթիայի տարածքում արտադրվող գինիների  մեծագույն մասը՝ սպիտակ է: Բայց հենց իրենք խորվաթներն խմում են դրանք նոսրացրած սոդայով, հանքային կամ աղբյուրի գազավորված ջրով:

Խորվաթիայի տարածքում կա 40,000 պաշտոնապես գրանցված գինեգործական տնտեսություններ։ Եվ նրանք բոլորն էլ արտադրում են բարձրորակ արտադրանք (Զեղծարարությանը՝ երկիրը  վաղուց է հրաժեշտ տվել)։

Рубрика: Խոսքի զարգացում, Խոսքի մշակույթ

Վահան Տերյան։ Բանստեղծություններ

Վահան-Տերյան_3-197x300

Ուշացած սեր

Բուքն է լալիս. հողմ ու ձյուն,
Մառախուղ է և մշուշ. —
Ո՞վ է անվերջ հեծեծում,
Ո՞վ է կանչում այսպես ուշ։

Ո՞վ է շրջում անդադար,
Ու՞մ է կանչում հիմա նա,
Ես հեռու եմ, ես օտար,
Ասացե՛ք՝ թող հեռանա…

Ասացե՛ք՝ թող հեռանա.
Թող մոռանա ինձ հավետ,—
Անդարձություն է հիմա,—
Չկա դարձի արահետ։

Մեկը կորած շիրմիս մոտ
Հեկեկում է և երգում. —
Ո՞ւմ լացն է այն, ո՞ւմ ցավոտ
Երգն է ճերմակ մրրկում…

Իմ շիրիմը հեռավոր,
Ե՛վ մոռացված, և՛ մենակ,
Ո՞վ է հուզում մենավոր
Իր թախիծով շարունակ։

Օտար երկրի դաշտերում,
Ցուրտ գիշերում ձմեռվա
Ո՞վ է անքուն դեգերում,
Անվերջ սգում իմ վրա….

14 տող

Մանկուց ընտրեցի ճամփորդական ցուպ,
Թողի հայրենի տնակըս ավեր,—
Ահա ես հիմա մի մոլոր ասուպ,
Ես կույր եմ հիմա, մռայլ ու անսեր։
Պայծառ ըղձերը ինձ զուր մաշեցին,
Չըողջունեց ինձ ոչ մի արշալույս,
Ինձ լուռ մոռացան, ինձ չըհիշեցին,—
Ւմ սրտում մեռան սեր, ցնորք ու հույս։
Ես կույր եմ հիմա, անբախտ ու մենակ —
Հավերժում կորած մի մոլոր ասուպ.
Սահում Է կյանքը հյուսելով ժանյակ,
Անցնում եմ վիհեր, լեռներ երկնահուպ,
Ւնձ համար չըկա ժամ ու ժամանակ,
Ես մի մոլորված, մի տխուր ասուպ…
1907

Կարոտ

Իմ անվերջ ճամփի տանջանքից հոգնած՝
Ես ննջել էի ոսկեղեն արտում.
Ու ճչաց սիրտըս վայելքից անկարծ
— Թվաց որ մեկը կանչում է տրտում…
Եվ ես արթնացա խնդության ցավից .—
Գիշերվա հովն էր լալիս դաշտերում,
Մութ հեռաստանն էր դժկամ նայում ինձ,
Մենակությունն էր քարի պես լռում…
1905

Էլեգիա

Մեռնում է օրը։ Իջավ թափանցիկ
Մութի մանվածը դաշտերի վրա.
Խաղաղ-անչար է, պայծառ գեղեցիկ,
Անտրտունջ նինջը մահացող օրվա…
Պարզ ջրի վրա եղեգը հանդարտ
Անդողդոջ կանգնած էլ չի շշնջում,
Լռին խոկում են երկինք, գետ ու արտ,
Եվ ոչ մի շարժում, ու ոչ մի հնչյուն…
Ես կանգնած եմ լուռ, անչար է հոգիս,
Թախիծս խաղաղ անուրջի նման.
Էլ չեմ անիծում ցավերը կյանքիս,
Էլ չեմ տրտնջում վիճակիս ունայն…
1903

Էստոնական երգ

Երբ կրհոգնես, կըգազազես աշխարհից՝
Դարձիր իմ մոտ, վերադարձի ր դու նորից.—
Ցաված սիրտըս միայն քեզնով է շնչել՝
Չի կամենալ նա վերըստին քեզ տանջել։
Եթե բախտն ու վայելքները քեզ ժպտան,
Օտար մարդիկ քեզ սիրաբար ողջույն տան
Գուցե ես լամ բախտիդ համար, իմ անգին,
Սակայն դարձի՛ր, վերադարձի՛ր դու կրկին։
Եթե հեռվում ճակատագիրն անհոգի
Սիրտըդ մատնե անկարեկից տանջանքի,
0՜, գիտեցիր, իմ հոգին էլ կըցավի
Անմխիթար մորմոքումից քո ցավի…
1906

Рубрика: Без рубрики, Խոսքի զարգացում

Իմ ամանորյա մտորումները

New-Years-in-Valencia.--770x513

Ավարտվեց ևս մեկ տարի, ևս մեկ փորձություններով ու դասերով լի մի երազ։ Եկել է ժամը հրաժեշտի։ Մեզ սպասում է նոր տարի իր նորանոր դասերով, փորձություններով, նոր ծանոթյուններով, նոր երազանքներով…
Այս տարին ինձ համար լի էր զանազան փոփոխություններով, նոր ծանոթյուններով, ինչու չէ նաև կորուստներով, որոնց համար չեմ փոշմանել նույնիսկ մեկ կաթիլով, եղել են հաճելի իրադարձություններ, անմոռանելի ակնթարթներ, որոնց համար շնորհակալ եմ իմ կողքին կանգնած մարդկանցից։ Հիմա՝ ես արդեն վստահ կարող եմ ասել, որ իմ շրջապատում միայն այնպիսի մարդիկ են, ովքեր երբեք ինձ չեն թողնի։
Այս տարի ես վերջապես հասկացա, թե ինչով եմ ուզում զբաղվել իմ հետագա ամբողջ կյանքում, և ինքս ինձ համար նպատակներ շարեցի, որոնց թեև կամաց֊կամաց, բայց մեկ է կհասնեմ։ Հասկացա, որ մեծ նպատակներին հասնելու համար պետք է կամքի ուժ ունենալ, որն էլ ես օրեցօր զարգացնում եմ ավելի։
Սովորեցի բաց թողնել այն, ինչն այլևս տեղ չունի իմ կյանքում լինելու։ Չնայած ես մանկուց էլ դժվար եմ բաժանվել իմ սիրելի իրերի հետ, շատ շուտ եմ կապնվել նույնիսկ տիկնիկիս և բաժանվելը նրանից ուղղակի անիրական էր թվում, սակայն այս տարի և դա էլ սովորեցի, մեծ դժվարությամբ, բայց դե սովորեցի։
Համեմատելով անցյալ տարիների հետ, զգում եմ, որ սկսել եմ ավելի հասուն մտածել, սկսել եմ սիրել ազատությունը։ Երևի դա դարձել իմ որոշ խնդիրների պատճառը, սակայն հասկացել եմ, որ ազատության զգացումը արդեն արյան նման հոսում է երակներումս։ Հրաժարվել չեմ կարող, չեմ էլ ցանկանում։
Մեկ խորհուրդ եմ ուզում տալ, բոլորին։ Կյանքում երբեք մի փոխվեք ինչ֊որ մեկի համար։ Եղեք այնպիսին ինչպիսին դուք կաք։ Դուք յուրովի հոյակապ և հետաքրքիր անձնավորություն եք։

Читать далее «Իմ ամանորյա մտորումները»

Рубрика: Նախադպրոցական մանկավարժություն, Խոսքի զարգացում

«Տիկնիկի քիթը» հեքիաթ երեխաների համար

Այցելելով մեր քոլեջի մանկապարտեզների 5 տարեկանների խումբ, մենք «Նախադպրոցական կրթություն» բաժնի երրորդ կուրսի ուսանողներս ընթեցեցինք նրանց համար Տիկնիկի քիթը հեքիաթը, որն երեխաներին շատ դուր եկավ։ Կարդալով և յուրաքանչյուր էջի նկարը ցույց տալով երեխաները ոգևորված լսում էին, հարցեր տալով և դուրս բերելով ու բացատրելով անածանոթ բառերը։ Այնուհետև երեխաները կիսվեցին իրեն տպավորություններվ և սկսեցին պատմել իրենց սիրելի խաղալիքների մասին։ Կանգ առնելով տիկնիկ խաղալիքին, հարցրեցինք երեխաներից ունեն կամ ունեցել են նրանք տիկնիկ, պատրաստել են հենց իրենք։ Քննարկեցին թե ինչ նյութերից կարելի է պատրաստել տիկնիկներ և սովորեցինք տարբերել դրանց ձևերը։ Նաև մենք ինքներս պատմեցինք մեր մանկության տիկնիկների մասին։
Երեխաները մեծ հաճույքով էին ըմբռնում մեր ամեն մի բառը, և մեծ ցանկություն արտահայտեցին տիկնիկ պատրաստելու համար։ Եվ թե մենք, թե  նրանք անհամբեր կասպասենք տիկնիկ պատրաստելու մեր նախագծի իրագործմանը, որն կլինի շուտով։

Рубрика: Խոսքի զարգացում

ՇԱՐՈՒՆԱԿԻՐ ԲՆՈՒԹՅԱՆ ՆԿԱՐԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

Փոշին հաստ շերտով նստել էր ճանապարհի եզրին բուսած արևածաղկի թերթերի և կարտոֆիլի թփերի վրա, առուն բարակել էր և օձանման պտույտմերով բակերն է մտնում: Առավոտ էր, և ցողի կաթիլները դեռ չէին հասցրել գոլոշիանալ խոտի վրա ընկած տերևների վրայից։ Նրանք կարծես չէին ուզում բաժանվել այդ փամփլիկ և սղլիկ մակերեսից։ Ծառի տակ թաքնված և գրեթե աննկատ, բայց նույնքան գեղեցիկ և գույնզգույն ծաղիկ որի վրա հանգրվանել էին մժեղներն ու մշակները։ Կարծես փնտրում էին հենց այդպես հանգիստ և լուռ մի վայր, որն մեզ համարդաշտավյրի հանգստությունը լիներ։ Ծառի վրա ծիրանների և տերևների մի ամբողջ գերֆաստանի շրջակայքում կարող ենք նկատել թիթեռի կոկոն, որը սպասում էր արևի ջերմացնող ձեռքերին, որոնք  նրան դուրս կհանեն իր մռայլ տնակից և նոր շունչ հաղորդելով կճանապարհեին նոր, ավելի ուրախ, երջանիկ, կյանք թեև կարճաժամկետ , բայց այն իրոք արժե։

Рубрика: Խոսքի զարգացում

Բարև Աշուն


Բարևՙ Աշուն: Ինչպե՞ս ես: Հուսամ, որ լավ ես: Իսկ ե՞ս: Ես ուղղակի կոտրված եմ: Աշուն, ինչու՞ ես դու քեզ հետ բերում հիասթափություն, տանջալից ցավ, ինչու՞ քեզ հետ են գալիս բոլոր վատ իրադարձություններն իմ կյանքի: Միթե՞ ես քեզ վիրավորել եմ ինչ որ հարցում: Գուցե՞ ոչ մտադրված նեղացրել: Միգուցե՞, ուղղակի քեզ դուր չեմ գալիս: Աշուն միթե՞ դու այդքան կամակոր ես, միթե՞ այդքան դաժան: Դու չես ուզում հասկանալ, որ դու գալիս և գնում ես,  բայց քո հետ եկած թախիծն ու վիշտը ինձ հետ է մնում հավերժ:
Գուցե՞ քեզ անտեղի եմ մեղադրում, գուցե՞ դու չես ուզում բերել քեզ հետ այդ ամենը, գուցե ՞ քո գալն ուղղակի զուգադիպություն է, իսկ բոլորը քեզ են մեղադրում այդ ամենում: Կներես Աշուն, կներես, որ մենք՝ մարդիկս, քեզ մեղադրում ենք նրանում, որ անզոր ենք գտնել մեր խնդիրների լուծումները, քեզ մեղադրում ենք մեր անհաջողություններում, վշտերում ու հիասթափություններում, իսկ դու…դու ուղղակի գալիս և գնում ես: Երևի արդեն սովոր ես այդ հավերժ անհիմն մեղադրանքներին: Հասկանում ես գուցե, որ բոլորիս համար պետք է մեկը, ում մենք կարող ենք մեղադրել այն ամեն վատ բանում, ինչ կատարվում է մեր կյանքում: Գուցե՞ դու դրա համար ես գալիս, Աշուն:
Աշուն, դու մեզ օգնում ես, իսկ մենք քեզ նունիսկ չենք գնահատում: Կներես, Աշուն: